CALCU LEMUS

Lectorium czyli Czytelnia
tekstów do zajęć akademickich Witolda Marciszewskiego
witold@marciszewski.eu

L E C T R I U M O

Wykłady 2009/2010

Metodologia Nauk Społecznych

Informacja o książce Pawła Stacewicza
"Umysł a modele maszyn uczących się", 2010
zalecanej studentom metodologii nauk, informatyki i filozofii umysłu

Międzynarodowe stosunki kulturalne

Wiadomości z dnia 2 czerwca 2010

A. Lista ocen SM, studia stacjonarne,
poprzedzona szczegółowym komunikatem o trybie i harmonogramie egzaminacyjnym.

B. Wykaz pytań egzaminacyjnych na użytek tych słuchaczy, którzy którzy nie wykonali jednego lub więcej spośród trzech pierwszych sprawdzianów (zob. też wyżej, punkt A).

Wiadomości z dnia 5 czerwca 2010

A. Lista ocen SM, studia niestacjonarne
poprzedzona szczegółowym komunikatem o trybie i harmonogramie egzaminacyjnym.

B. Lista ocen studiów dziennych została uzupełniona o tych studentów administracji, którzy pojawiali się na wykładach. Z każdym z tych, którym brakuje ocen ustalę indywidualnie w dniu 11.VI. (w godzinach wykładu) sposób uzupełnienia braków, a na jego wykonanie przeznaczamy dzień egzaminu dla studentów Administracji, tj. 14.VI. od godz. 14.00, sala 315.

C. Wobec tego, że są już podane listy ocen dla obu typów studiów, nie będę odpowiadał na indywidualne e-maile w sprawie ocen, a ewentualne wątpliwości i inne sprawy można będzie wyjaśniać na indywidualnych konsultacjach dnia 12.VI.

Wykłady 2007/2008

Metodologia Nauk

Filozofia Umysłu i Sztucznej Inteligencji

Translatorium Filozoficzne

Wykłady 2006/2007

LOGIKA FORMALNA - wykład:

Klasyczny rachunek zdań. Świat funkcji prawdziwościowych.

Zadania zaliczeniowe z rachunku zdań:
zbadać poprawność wnioskowania, stosując prawa rachunku zdań.

Zalecane pomoce dydaktyczne do logiki

• skrypt prof. Jerzego Pogonowskiego (UAM)
  Drzewa semantyczne w klasycznym rachunku logicznym.

• A Course of Logic consisting of selected chapters from the volume
  by Witold Marciszewski: Logic from a Rhetorical Point of View,
  Walter de Gruyter, Berlin and New York, 1994 (copied with permission of the Publisher as Copyright Owner).

• Bardzo użyteczna lista odsyłaczy (linków) dotyczących logiki
  sporządzona przez Zakład Logiki Stosowanej UAM (kierownik: prof. J.Pogonowski).

• Martin K. Solomon: On Kurt Gödel's Philosophy of Mathematics.
  Kopia lokalna.

FILOZOFIA POLITYCZNO-GOSPODARCZA

Podstawą pierwszej części wykładów jest odczyt Miltona Friedmana (1912-2006, Nobel z ekonomii 1976), przywódcy tzw. Szkoły Chicagowskiej. Jej ideę wyraził Friedman w zdaniu: "Chicago" oznacza wiarę w efektywność wolnego rynku jako środka organizującego zasoby, sceptycyzm wobec działań rządu oraz podkreślanie roli ilości pieniądza jako kluczowego czynnika w wywoływaniu inflacji. Ten ostatni pogląd, zwany monetaryzmem, wpłynął na politykę banków centralnych, szczególnie w krajach Unii Europejskiej.

Milton Friedman:
"Economic Freedom, Human Freedom, Political Freedom".
Ten sam tekst w formacie HTML.

FILOZOFIA UMYSŁU I SZTUCZNEJ INTELIGENCJI (SI)

Alan Turing (1912-1954, zdjęcie "paszportowe" - na stronie głównej) osiągał w maratonie wyniki porównywalne z mistrzami świata, należał też do mistrzów deszyfrowania w akcji "Enigma", a mistrzostwo absolutne osiągnął jako twórca projektu sztucznej inteligencji. Podstawowy jest w tym względzie jego tekst opublikowany w 1950 w miesięczniku "Mind" pt.
Computing Machinery and Intelligence. Rezerwowa Kopia lokalna.
Stanowi on materiał do pierwszej serii wykładów. Pomoże w jego przyswojeniu wersja skrócona, rodzaj streszczenia.
W tekście tym, w odcinku "(3) The Mathematical Objection", Turing przywołuje twierdzenie Gödla o niezupełności arytmetyki. Rolę tego twierdzenia dla zagadnień SI pomaga zrozumieć tekst wykładowcy:

Szkic uzasadnienia Twierdzenia Gödla.

Pytania egzaminacyjne.

Odpowiedzi na pytania egzaminacyjne.

Charles Sanders Peirce (1839-1914) - wybitny filozof amerykański, twórca pragmatyzmu, prekursor logiki matematycznej. Załączony tekst należy do najbardziej znanych i reprezentatywnych utworów Peirce'a kreślących jego filozofię umysłu i teorię poznania. Znajdujemy w nim spostrzeżenia szczególnie przydatne do oceny testu Turinga jako kryterium inteligencji.

Charles S. Peirce The Fixation of Belief. Popular Science Monthly 12 (November 1877), 1-15.

Druga seria wykładów oparta jest na rozdziale I z książki W.Marciszewskiego Sztuczna Inteligencja (ZNAK 1998) zatytułowanym
Czy już żyjemy w erze sztucznej inteligencji?

METODOLOGIA NAUK

Wykłady 2005/2006

Logika formalna

Filozofia społeczna i gospodarcza.

Proseminarium z filozofii i metodologii nauk społecznych.
Zaliczenie na podstawie pracy semestralnej.

Filozofia umysłu i sztucznej inteligencji.

• Wykładu część 1 - na podstawie książki: Witold Marciszewski, Sztuczna inteligencja, ZNAK, Kraków 1998.
  Rozdział I (dot. aspektów filozoficznych SI).
• Wykładu część 2 - na podstawie materiałów:
  Teoria Sztucznej Inteligencji (dot. zastosowań SI)

Seminarium z metodologii nauk społecznych.

Metodologia nauk - zagadnienia wybrane:

• Struktura i dynamika teorii empirycznych.
  
• Pytania zaliczeniowe do fragmentu tekstu K.R.Poppera ,,Philosophy of Science: A Personal Report''.
• Zasady zaliczania
  -- 1 etap: wykonanie streszczeń wskazanych w komunikacie z 25.XI.2005.
  -- 2 etap: umiejętność udzielenia w rozmowie zaliczeniowej odpowiedzi na pytania pomocnicze do w/w tekstu Poppera.

Inteligentne państwo w dobie globalizacji - Wykład monograficzny.

Translatorium angielskie.

• Tekst do przekładu:
  Willard Van Orman Quine: Two Dogmas of Empiricism.
  Skopiowane ze strony: www.ditext.com/quine/quine.html
• Odcinek V powyższego tekstu z przekładem na polski i komentarzem lingwistycznym.
• Zasady zaliczania i Odcinek V z Two Dogmas of Empiricism (opracowany jako test zaliczeniowy).
• Lista terminów angielskich do opanowania - na najwyższy szczebel zaliczenia.

Karty przedmiotów nauczania według standardu ETCS.
Teaching Subject Charts for ECTS - European Credit Transfer System.

W y k ł a d y 2003/2004

Pierwsza część - L o g i k a - Druga część
Metodologia Nauk Społecznych
Ogólna Metodologia Nauk

Zadania zaliczeniowe z logiki

• Zestaw I: Zadania z rachunku zdań.
• Zestaw II: Zadania z rachunku predykatów.
  Elementy teorii potrzebnej do wykonania zadania Z3 z Zestawu II można znaleźć w pliku Użyteczne na codzień reguły wtórne względem systemu TA. Reguły TA znajdują się w pliku Reguły wnioskowania w systemie tabel analitycznych - TA.

W y k ł a d y 2002/2003

LOGIKA z INFORMATYKĄ w zastosowaniu do BADAŃ SPOŁECZNYCH
Collegium Civitas i Instytut Socjologii UwB.

METODOLOGIA SOCJOLOGII
Od lutego 2003 włączona do bloku "Logika z informatyką [...]" (zob. wyżej).

PROBLEMY CYWILIZACJI GLOBALNEJ * WSAP

Polska maszyna wyszukiwawcza - pomoc zalecana przy pisaniu prac zaliczeniowych. Np. opracowując jakiś temat o globalizacji spotykasz się z terminem "deficyt budżetowy". Jeśli go nie rozumiesz, to nim użyjesz go w swoim tekście zawołaj Szukacza i wypisz temat poszukiwań: "deficyt budżetowy". Nie zawiedziesz się.

W y k ł a d y 2001/2002

METODOLOGIA BADAŃ SPOŁECZNYCH
Podstawy logiczne i filozoficzne. * Collegium Civitas 2002.

METODOLOGIA SOCJOLOGII * 2001/2002 - Instytut Socjologii UwB.

PROBLEMY CYWILIZACJI GLOBALNEJ * WSAP 2002

ZARYS LOGIKI Z INFORMATYKĄ
dla socjologów i ekonomistów * Instytut Socjologii UwB 2002.
Zadania zaliczeniowe:
formuły logiki predykatów - do sprawdzenia, które z nich są prawami logiki.

LOGIKA WSPÓŁCZESNA w zastosowaniu do nauk społecznych.

Aneksy do LOGIKi WSPÓŁCZESNEJ.

LOGIKA * 2001/2002 - Collegium Civitas.

W y k ł a d y 2000/2001

LOGIKA 2000/2001 - Collegium Civitas (Warszawa)

Wykład ten mówi o ewolucji myślenia logicznego - od umysłowości prelogicznej, z poświęceniem szczególnej uwagi początkom logiki w czasach Platona (analiza logiczna jego dialogów). Prowadzi to do pytania o biologiczne i kulturowe uwarunkowania umiejętności myślenia logicznego. Zob. odpowiedni dział archiwum.

LOGIKA 2000/2001 - Instytut Socjologii Uniwersytetu w Białymstoku. Na kurs ten składają się fragmenty wymienionego podręcznika, wykłady 1999/2000 (zob. niżej) i in., a także pewien tekst wprowadzający w TT (druk w Computerworld, nr jubileuszowy, październik 2000).

METODOLOGIA NAUK SPOŁECZNYCH 2000/2001 - Collegium Civitas.
Tekst nowego zadania (wykład 19 maja) wraz z informacją, gdzie szukać wzorców analiz logicznych; są to następujące adresy:
--- "Przykład zastosowania [...]: Analiza logiczna dotycząca określenia preferencji przez wskaźniki obserwacyjne".
--- "O tym, jak tworzyć pojęcia teoretyczne [...]", ustęp 4.1.
--- "Procedury badawcze operujące stosunkiem sprzeczności", ustępy 4.2 i 4.3.
--- "Analiza logiczna tekstu socjologicznego na przykładzie tekstu Webera [...]", odcinki 3 i 4.

METODOLOGIA SOCJOLOGII: podstawy logiczne i filozoficzne 2000/2001 - Instytut Socjologii UwB.

ŚRODKI MASOWEJ KOMUNIKACJI (MEDIA) W UNII EUROPEJSKIEJ - 2000/2001 - Wyższa Szkoła Administracji Publicznej (Białystok). Tematyka skoncentrowana wokół działań UE na rzecz zintegrowanej cyfrowo struktury komunikacynej oraz liberalizacji gospodarczej w tej dziedzinie.

GLOBALIZM 2000/2001 - Instytut Socjologii UwB. Konwersatorium poświęcone globalizacji w powiązaniu z procesami nowej gospodarki (new economy) jako gospodarki intelektualnej (knowledge economy) opartej na zintegrowanej cyfrowo infrastrukturze komunikacyjnej.

Żebyśmy odpoczęli od globalizacji, digitalizacji etc., proponuję jeden ruch klawiszem "PageDown", a znajdziemy się w zacisznym, wypełnionym foliałami, wnętrzu staroświeckiej czytelni, czyli lectorium.

.

W y k ł a d y 1999/2000

Logika współczesna w zastosowaniu do nauk społecznych.

Metodologia socjologii: podstawy logiczne i zastosowania Wykłady i ich konspekty, zadania; uzupełniane sukcesywnie.

Sztuczna Inteligencja: podstawy logiczne i zastosowania. Program z komentarzem.

Internet -- system komunikacji w globalnym społeczeństwie informacyjnym.

Projekt wykładów dla bibliotekarzy i dokumentalistów.

Dzięki Sieci wykłady te stają się dostępne również poza salą uczelni. Otwiera się też łatwy dostęp do zadań, ćwiczeń itp. Słuchacze, a także koledzy profesorowie i asystenci, mogą w elektronicznej korespondencji stawiać pytania i wysuwać swoje argumenty (na życzenie autorów ich listy mogą być publikowane w Lectorium). Będzie to nieustający krytyczny dialog, wolny od ograniczeń czasu i przestrzeni.

Łacińska nazwa lectorium oznacza bibliotekę od lectio - czytanie. Zarazem lectio to wykład. Gdy więc z elektronicznie pisanych lectiones powstaje zbiór podobny bibliotece, słowo Lectorium dobrze oddaje naturę przedsięwzięcia.

Do początku strony